Samen met partner InnovatieNetwerk (www.innovatienetwerk.org) wordt gewerkt aan grensverleggende innovaties om structurele problemen aan te pakken waar de sector vrije tijd en toerisme al een flinke tijd mee worstelt. Drie van dergelijke problemen of opgaven zijn benoemd op een bijeenkomst met Topondernemers die plaatsvond op 29 oktober 2009.
De eerste opgave betreft toegang tot vreemd vermogen ten behoeve van innovatie. Het blijkt om allerlei redenen voor veel ondernemers lastig om aan geld te komen voor de vernieuwingen die nodig zijn om te komen tot Gastvrijheid van Wereldklasse. Hieraan is het concept Participatiemaatschappij gekoppeld. Participanten in een dergelijke maatschappij zijn ervaren en kapitaalkrachtige ondernemers. Zij ondersteunen met raad en daad collega’s die willen investeren in vernieuwing, maar die daarvoor onvoldoende middelen bijeen kunnen krijgen via het normale bancaire circuit. De raad bestaat uit het goed inschatten en reduceren van de risico’s. De daad betreft het risicodragend participeren in de vernieuwing. Raad en daad samen maken het aantrekken van vreemd vermogen gemakkelijker, waardoor een soort vliegwieleffect ontstaat. De participatie kan later volgens een uitgestippeld verdienmodel teruggekocht worden door de ondernemer om wiens onderneming het gaat.
Sinds begin 2011 vinden gesprekken plaats met partijen om tot een definitieve uitwerking en invulling van een participatiemaatschappij te komen. We gaan er vooralsnog van uit dat de oprichting van een dergelijke maatschappij in 2012 plaats zal hebben.
De tweede opgave betreft het realiseren van duurzaam recreatief ruimtegebruik. Ten opzichte van bijvoorbeeld de agrarische sector of natuur gebruikt recreatie maar weinig grond. Toch wil de sector meedoen met processen van gebiedsontwikkeling om zodoende invloed te krijgen op de te realiseren of te behouden kwaliteiten. Grond met een recreatieve bestemming heeft een relatief hoge prijs gerelateerd aan de verdiencapaciteit van de sector, wat het lastig maakt te investeren in bijvoorbeeld mooiere en ruimer opgezette vakantieparken. Deze opgave moet nader verkend worden.
De derde opgave betreft het productiever maken van kennis voor vernieuwingen. Vrije Tijd en Toerisme is een belangrijke economische sector. Toch wordt het niet als een Topsector gezien. Dat heeft iets te maken met de mogelijkheden voor export, en die staan weer in nauwe relatie tot het (gebrek aan) innovatie. Vrije Tijd en Toerisme ontwikkelt te weinig baanbrekende zaken. Dat komt door de kleinschaligheid van de sector en de slechte verbindingen met onderzoek. Met het concept Leisure Hotspots gaan we hier aan werken. Daaronder verstaan we regio’s met veel beleidsmatige aandacht voor toerisme en vrije tijd, die erg in trek zijn bij gasten en bewoners, en waar op innovatieve wijze aan Gastvrijheid van Wereldklasse wordt gewerkt.
